Fri. Jul 19th, 2019

ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ

ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ

ਡਾ: ਰਿਪੁਦਮਨ ਸਿੰਘ

 

ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਮਾਨਸੂਨ ਦਾ ਮੌਸਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਸੀ ਸਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮੱਛਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਤੋਂ ਡੇਂਗੂ ਪੈਦਾ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਏਡੀਜ ਏਜਿਪਟੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਾ ਹੋਣੀ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਦੇ ਕਦੇ ਇਸ ਮੱਛਰ ਦੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੱਟਣ ਨਾਲ ਬੀਮਾਰੀ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਲੈ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਬੁਖਾਰ, ਮਾਂਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ, ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਦਰਦ, ਕਮਜੋਰੀ ਵਰਗੇ ਲੱਛਣ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਇਹ ਜਾਨਣਾ ਬੇਹੱਦ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਰਿਕਵਰੀ ਇੰਨੀ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿਣ ਦੇ ਵੀ ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਹਨ।

ਪੂਰੀ ਬਾਜੂ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਓ ( Full sleeve Cloth )
ਹਾਲਾਂਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥ ਅਤੇ ਪੈਰ ਮੱਛਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਲਈ ਆਸਾਨ ਲਕਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਪੂਰੀ ਬਾਜੂ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਓ। ਜਿੱਥੇ ਤੱਕ ਸੰਭਵ ਹੋ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਢਕ ਕਰ ਹੀ ਘਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲੋ।

ਰੁਕੇ ਹੋਏ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਹਟਾਓ ( Standing Water )
ਮੀਂਹ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਮੱਛਰਾਂ ਅਤੇ ਕੀਟਾਣੁਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਾਣੀ ਦਾ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਮੱਛਰਾਂ ਨੂੰ ਆਂਡੇ ਦੇਣ ਲਈ ਸਥਾਨ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਬਚਨ ਦਾ ਇੱਕ ਅੱਛਾ ਨਿਵਾਰਕ ਕਦਮ ਬੂਟਿਆਂ, ਬਾਲਟੀਆਂ ਅਤੇ ਅਜਿਹੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਤ੍ਹਾ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਣਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪਾਣੀ ਜਮਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਬੂਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰਤ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਣੀ ਨਾ ਪਾਓ ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਥੇ ਵੀ ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਮੱਛਰ ਪ੍ਰਜਨਨ ਕਰ ਸੱਕਦੇ ਹਨ। ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਵਲੋਂ ਜਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਪਾਲਣਾਂ ਵੀ ਉਚਿਤ ਹੋਵੇਗੀ।

ਮੱਛਰ ਭਜਾਉਣੇ ਵਾਲੇ ਬੂਟੇ ਲਗਾਓ ( Plant )
ਮੱਛਰਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਭਜਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਅੱਛਾ ਤਰੀਕਾ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਡੇਂਗੂ ਰੋਧੀ ਬੂਟੇ ਲਗਾਓ। ਤੁਲਸੀ ਦਾ ਬੂਟਾ, ਸਿਟਰੋਨੇਲਾ ਅਤੇ ਲੇਮਨਗਰਾਸ ਵਰਗੇ ਬੂਟੇ ਤੇ ਇਸ ਮਾਨਸੂਨੀ ਸੀਜਨ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਘਰੇਲੂ ਉਪਚਾਰ ਤੇ ਕਰੋ ਭਰੋਸਾ ( Home Remedied )
ਆਪਾਤ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਣੀ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੱਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਾਮਗਰੀ ਬਚਾਵ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਤਰੀਕਾ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਡੇਂਗੂ ਸੀਜਨ ਸੁਰਿਕਸ਼ਤ ਰਹਿਣ ਲਈ ਕਪੂਰ (ਮੁਸ਼ਕ ਕਪੂਰ) ਇੱਕ ਅੱਛਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ (ਭਾਵੇਂ ਐਲੋਪੈਥੀ ਵਾਲੇ ਡਾਕਟਰ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰੌਰਤਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ) ਜੋ ਕਿ ਮੱਛਰਾਂ ਨੂੰ ਭਜਾਉਣੇ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਔਸ਼ਧਿ ਹੈ। ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੱਛਰ ਦੇ ਪਰਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਰੋਂ ਜਾਂ ਨਿੰਮ ਦੇ ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਮਿਸ਼ਰਤ ਕੈਰਮ ਦੇ ਬੀਜ ਨੂੰ ਸਤ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਤੇਲ ਜਿਵੇਂ ਨਿੰਮ ਦਾ ਤੇਲ, ਲੈਵੇਂਡਰ ਦਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਨੀਲਗਿਰੀ ਦਾ ਤੇਲ ਵੀ ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਬਚਾਵ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਕੂੜੇਦਾਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਅਤੇ ਢੱਕ ਕੇ ਰੱਖੋ ( Dustbin )
ਕੀਟਾਣੁਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਕੂੜੇਦਾਨ ਅਤੇ ਕਟੋਰਾ ਮੱਛਰਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਇੰਮਿਉਨ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਕਮਜੋਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਸੰਕਰਮਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਤੁਸੀ ਨੇਮੀ ਰੂਪ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਖੂੰਜੀਆਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਬਗੀਚੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਦੇ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਰਪੋ ਤਾਂਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਕੀਟਾਣੂ ਜਮਾਂ ਨਾ ਹੋਣ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉੱਥੇ ਮੱਛਰ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਨ।
ਹਾਂ ਇਕ ਗਲ ਹੋਰ ਜਿਥੋਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਗਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਨੁੰ ਇਤਿਮਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸਿਸ਼ ਕਰੋ। ਡੇਗੂੰ ਹੋਣ ਦੇ ਸ਼ਕ ਵਿਚ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਇਲਾਕ ਦੇ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ, ਪੁਸਟ. ਹੋਣ ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਵਲੋਂ ਦਰਸਾੲ. ਦਵਾਈ ਤੇ ਅਗਵਾਈ ਦੀ ਪਾਲਣਾਂ ਕਰੋ, ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਆਪ ਨਾ ਬਣੋ।

ਡਾ: ਰਿਪੁਦਮਨ ਸਿੰਘ
ਸੱਦਭਾਵਨਾ ਮੈਡੀਕਲ ਤੇ ਹਾਰਟ ਇੰਸਟੀਚਿਓਟ
ਪਟਿਆਲਾ 2147001
ਮੋ: 9815200134

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

%d bloggers like this: